Toksyczny pracownik: jak go rozpoznać i zneutralizować jego wpływ na zespół

13 grudnia 2022

Zauważyłeś, że atmosfera w Twoim zespole pogarsza się, a pracownicy stali się mniej proaktywni i wydajni? Być może w Twoim dream teamie pojawił się toksyczny pracownik, który po cichu wyniszcza zespół i negatywnie wpływa na procesy zachodzące w firmie. Jak dowiedzieć się, kim jest ten psuj i czy możliwe jest jego zneutralizowanie? Dowiedz się więcej w tym artykule.


Kim jest toksyczny pracownik?

Toksyczny pracownik to osoba, której działania, zachowania i emocje przez określony czas szkodzą zespołowi lub mieniu firmy. Tacy ludzie regularnie narzekają, rozsiewają plotki, dewaluują, są nieuprzejmi, drwią, tworzą i angażują się w sytuacje konfliktowe itp. Jak twierdzą badacze, w ten sposób toksyczne osoby radzą sobie z osobistym stresem i traumą. 

Toksyczny pracownik jest trudny do zauważenia na pierwszy rzut oka. Tego typu specjaliści są doskonałymi manipulatorami i mogą nawet nie zdawać sobie sprawy, że swoim zachowaniem zatruwają życie innym i szkodzą firmie.


Jak toksyczny pracownik wpływa na zespół?

Toksyczny pracownik w zespole jest niemiły, demotywujący, kosztowny dla firmy i zaraźliwy dla innych pracowników.

  • Toksyczni pracownicy zwiększają rotację w zespole o 54%.

  • 80% pracowników zamiast pracować, spędza czas pracy na zastanawianiu się nad zachowaniem i słowami toksycznego współpracownika.Toksyczni pracownicy zwiększają rotację w zespole o 54%

  • Efektywność specjalistów, którzy spotykają się z nieuprzejmością w pracy, spada o 38%.

  • 25% pracowników, którzy pracują z toksyczną osobą, „wyładowuje” swoje niezadowolenie na klientach.

  • 78% pracowników zgłasza spadek lojalności wobec firmy, w której pracuje toksyczny pracownik.

  • 48% specjalistów jest mniej proaktywnych w toksycznym zespole.Efektywność specjalistów, którzy spotykają się z nieuprzejmością w pracy, spada o 38%

Negatywne i niegrzeczne zachowania, według badań, przechodzą z jednego pracownika na drugiego. Czyli tam, gdzie jest jeden toksyczny pracownik, oczekuj, że pojawią się inni. Dlatego bardzo ważne jest, aby jak najszybciej ustalić, kto zatruwa atmosferę w zespole. 


Jak wykryć toksycznego pracownika?

Nie ma idealnej formuły pozwalającej określić, jak bardzo toksyczne może być zachowanie pracownika. Badania dowodzą jednak, że istnieje kilka oznak, wskazujących na to, że pracownik może zachowywać się toksycznie w stosunku do współpracowników i procesów pracy.

  1. Nadmiernie pewny siebie. Pracownicy, którzy są nadmiernie pewni swoich umiejętności, wiedzy i działań, mogą być z dużym prawdopodobieństwem toksyczni. Często nie zgadzają się z opiniami innych, krytykują działania pracowników, czasami dewaluują wkład innych specjalistów, wyolbrzymiają wartość swoich działań i myślą, że wszystko może im się udać. Aby określić, jak pewny siebie jest pracownik, sprawdź, jak ocenia swoje kompetencje w skali od 1 do 5. Maksymalny wynik, który nie ma potwierdzenia w praktyce, jest sygnałem, że pracownik może zachowywać się toksycznie w stosunku do współpracowników.

  2. Samolubny. Takie osoby stawiają własne cele ponad innymi i nie zastanawiają się, jak ich działania mogą wpłynąć na kolegów z otoczenia. Dlatego zwracaj baczną uwagę na pracowników, którzy odmawiają pomocy innym członkom zespołu.

  3. Zawsze mający rację. To wspaniała rzeczy, gdy ktoś przestrzega zasad i przepisów. Czasami jednak toksyczni pracownicy używają zasad jako argumentów, aby krytykować działania swoich współpracowników.

  4. Plotkarz. Osoby, które lubią plotkować, wprowadzają niezgodę i odciągają współpracowników od pracy. Ponadto, plotki mogą obrażać innych pracowników.

  5. Niegrzeczny. Atmosfera w firmie szybko się psuje, gdy któryś z pracowników zaczyna być nieuprzejmy lub grubiański. Często takie osoby demonstrują swoje niezadowolenie w aluzjach, listach i notatkach, ale rzadko wypowiadają swoje pretensje bezpośrednio w twarz.

Aby zawsze być świadomym ewentualnych zmian w nastrojach panujących w Twojej firmie, przeprowadzaj regularne oceny 180° i 360° oraz nie opuszczaj spotkań 1:1.Jak wykryć toksycznego pracownika?


Jak zarządzać toksycznym pracownikiem?

Zwolnienie jednego toksycznego pracownika jest dwukrotnie korzystniejsze dla firmy, niż zatrudnienie jednej najbardziej efektywnej osoby. Ale zwolnienie to środek ostateczny, po który warto sięgnąć, jeśli poniższe zalecenia nie pomogą.


Porozmawiaj z pracownikiem

Toksyczne zachowanie to znak, że pracownik jest niezadowolony z pewnych obszarów swojego życia. Porozmawiaj z nim w sposób nieformalny. Format spotkania 1:1 jest do tego idealny. Pomyśl z wyprzedzeniem o wszystkich tematach, które chcesz omówić podczas indywidualnej rozmowy. Oto przykładowa lista pytań, które pomogą Ci zrozumieć, co chodzi po głowie Twojemu pracownikowi.

  • Jaki jest Twój nastrój w ostatnich dniach?

  • Z czego ostatnio byłeś najbardziej dumny i dlaczego?

  • Jakiego wsparcia potrzebujesz ode mnie w tym tygodniu? Co jest Twoim najważniejszym priorytetem na przyszły tydzień?

  • Jakich osiągnięć zawodowych oczekujesz w tym roku?

  • Jaka część Twojej pracy i roli najbardziej Cię energetyzuje i motywuje?

  • Czy czujesz, że Twoje obecne obowiązki i praca są dostosowane do Twoich przyszłych celów?

  • Co Twoim zdaniem powstrzymuje Cię przed zbliżeniem się do osiągnięcia Twoich celów?

  • Czy czujesz, że coś lub ktoś w firmie w jakikolwiek sposób utrudnia Ci pracę?

  • Czy są jakieś kwestie niezwiązane z firmą, które uniemożliwiają Ci skupienie się na pracy?

  • W skali od 1 do 10, jak bardzo jesteś zadowolony ze swojej obecnej pracy, obowiązków i stanowiska?

  • Czy czujesz, że poprzez Swoją pracę wnosisz pozytywny wkład do firmy?

  • Czy czujesz, że zachowujesz równowagę między życiem zawodowym a prywatnym? Jeśli nie, to dlaczego tak jest i co możemy zrobić, aby to poprawić?

  • Czy uważasz, że otrzymujesz odpowiednią informację zwrotną? Jak często Twoim zdaniem powinny odbywać się sesje informacji zwrotnej?

  • Jakie masz uwagi i sugestie wobec mnie i firmy?

  • Jak mogę Ci pomóc po tym spotkaniu? Czy jest coś, co pominęliśmy, a co chciałbyś omówić?

Po zakończeniu komunikacji udokumentuj wszystkie informacje i zaoferuj pracownikowi odpowiednią pomoc. Jeśli pracownik jest niezadowolony z konkretnego elementu pracy, zaproponuj możliwą strategię zmiany procesów pracy. Jeśli pracownik ma problemy rodzinne lub osobiste, warto polecić mu usługi psychologa lub innego specjalisty.Jak zarządzać toksycznym pracownikiem?


Przekaż informację zwrotną

Toksyczni pracownicy mogą nie zauważać lub nie być świadomi destrukcyjności, jaką wnoszą do zespołu swoim zachowaniem. Jeśli dowiesz się lub zauważysz, że pracownik zachował się niestosownie w pewnym momencie, porozmawiaj z nim. Wytłumacz mu, dlaczego jego zachowanie jest niedopuszczalne, odnosząc się do kultury firmy.


Nakłoń pracownika do zmiany

Przejdź od słów do czynów, jeśli toksyczny pracownik nie chce się zmienić. Punkt po punkcie określ, co czeka w przyszłości pracowników, którzy nie chcą stosować się do kultury firmy: od odebrania im świadczeń socjalnych i premii po zwolnienie.


Ograniczaj rozprzestrzenianie się toksyczności

Zwróć uwagę na dobro innych pracowników, którzy mogą zetknąć się z toksycznością współpracownika. W tym celu, jeśli to możliwe, pozwól sprawiającemu kłopoty pracownikowi pracować zdalnie albo zorganizuj mu osobne miejsce pracy, dopóki nie przepracuje wad swojego zachowania – lub dopóki nie odejdzie z firmy.

Najlepszym sposobem na uniknięcie spotkania z toksycznym pracownikiem w firmie jest niezatrudnianie takiej osoby. O tym, jakie metody pomogą Ci zatrudnić odpowiedniego pracownika, opowiadamy dalej.


Jak nie zatrudnić toksycznego pracownika?

Podczas poszukiwań optymalnego kandydata rekruterzy i menedżerowie HR często zwracają dużą uwagę na umiejętności twarde, pozostawiając umiejętności miękkie nieco na uboczu. A przecież to właśnie umiejętności elastyczne pozwalają zrozumieć, jakiej osoby szukasz. Dlatego wykorzystaj odpowiednio skonstruowany kwestionariusz i podczas rozmowy zwróć uwagę na poniższe szczegóły:

  • punktualność przybycia kandydata na rozmowę;

  • sposób, w jaki zachowuje się w stosunku do kierownika biura i innych pracowników, z którymi ma kontakt podczas rozmowy kwalifikacyjnej;

  • to, jak opowiada o byłych pracownikach i przełożonych;

  • czy zachowanie kandydata jest przyjazne, niegrzeczne lub protekcjonalne;

  • czy zachowanie kandydata zmienia się po zakończeniu spotkania.

Jeśli po rozmowie z kandydatem masz wątpliwości, porozmawiaj z jego byłymi współpracownikami. Ich opinie dadzą Ci pełny obraz Twojego potencjalnego przyszłego pracownika.

Życzymy Ci, abyś szybko identyfikował toksycznych pracowników, kandydatów i skutecznie ich neutralizował.

Zarezerwuj z nami darmowe demo

Zobacz, jak PeopleForce może pomóc Twojej firmie.

Wypróbuj demo

Zapisz się do naszego biuletynu